Метафизика. Книга вторая (a)

Философия Аристотеля (384-322 гг. до н.э.) является с одной стороны, совокупностью всей древнегреческой философии. А с другой стороны, взгляды Аристотеля явились началом научных учений средних веков и нового тысячелетия. Он всесторонне проанализировал вопросы, затронутые древнегреческими философами и постарался решить актуальные вопросы своего времени.

Аристотельдің (б.з.б. 384-322 жылдары) философиясы, бір жағынан, барлық көне грек философиясының қорытындысы іспетті. Ал, екінші жағынан, Аристотель көзқарасы орта ғасыр мен жаңа дәуірдің ғылыми ілімдерінің қайнар бастауы болды. Яғни бұл ұлы ойшыл көне грек данышпандары көтерген мәселелерге жан-жақты талдау жасап, өз заманындағы көкейкесті мәселелерді шешіп беруге ұмтылды.

С одной стороны, философия Аристотеля стала энциклопедией древнегреческой эпохи, включающей в себя все существовавшие до него философские и научные учения, а также теории познания. С другой стороны, Аристотель сам затронул многие философские , политические и социальные проблемы и стремился решать их на уровне своего времени. Философские проблемы, поставленные Аристотелем настолько важны, что стали предметом исследования следующих поколений.

Аристотель в первую очередь изучил взгляды Сократа и Платона. По его мнению,этика и политика имеют прямое отношение к деятельности человека. Они способствуют осуществлению мыслей и действий человека. Так как нравственность и разум тесно связаны с желанием человека. Вместе с тем, с внутренним духовным миром человека связаны невольные и самостоятельные действия человека.

Философия Аристотеля не ограничилась только его эпохой, но и нашла поддержку среди последующих мыслителей и была творчески развита.

Аристотель философиясы, бір жағынан, өзіне дейінгі философияның, ғылымның, таным теориясының, әлеуметтік-саяси, экономикалық ілімдердің бәрін жинақтаған көне грек дәуірінің энциклопедиясы болды. Екінші жағынан, Аристотельдің өзі көптеген философиялық, саяси-әлеуметтік мәселелерді көтеріп, оларды өз заманының деңгейінде шешуге ұмтылды. Оның қойған философиялық проблемаларының маңыздылығы сонша, олар келесі дәуірдегі ұрпақтардың игілігіне айналды.

Аристотель өзіне дейінгі философтардың, ең алдымен Сократ пен Платонның көзқарастарын талдай келіп, олардың терең ойлы пікірлеріне жүгінеді. Оның ойынша, практикалық ілімдер – этика мен саясаттың адам қызметіне тікелей қатысы бар. Олар адам ойлары мен әрекетінің іске асуын айрықша айқындайды. Өйткені адамгершілік пен зерде адамның өз еркінің қалауымен тығыз байланысты. Сонымен бірге өз бетімен немесе еріксіз іс-қимылдар жасау адамның ішкі рухани дүниесіне тікелей қатысты.

Аристотельдің философиясы өз заманымен шектеліп қалмай, оның көптеген идеялары кейінгі ойшылдардың арасынан қолдау тауып, шығармашылықпен дамытылды.